Leczenie

LECZENIE SANFILIPPO

Obecnie testuje się różne sposoby leczenia Sanfilippo. Chociaż przyczyna choroby jest dość dobrze zrozumiana (obecność zmutowanych genów, które nie pozwala organizmowi na produkcje enzymu niezbędnego do przemiany odpadów), leczenie choroby stawia naukowców i lekarzy przed wieloma technicznymi wyzwaniami.

Wstęp

Obecnie testuje się różne sposoby leczenia Sanfilippo. Chociaż przyczyna choroby jest dość dobrze zrozumiana (obecność zmutowanych genów, które nie pozwala organizmowi na produkcje enzymu niezbędnego do przemiany odpadów), leczenie choroby stawia naukowców i lekarzy przed wieloma technicznymi wyzwaniami.

Jednym z głównych wyzwań jest neurodegeneracyjny charakter choroby. Sanfilippo wpływa głównie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Podawanie skutecznego leczenia farmakologicznego jest trudne ze względu na niezdolność większości leków do przekraczania bariery krew-mózg ​​i tym samym bezpośredniego dostępu do mózgu. Bariera krew-mózg to naturalny filtr, który chroni mózg, zatrzymuje toksyny i czynniki chorobotwórcze obecne w krwi przed przeniknięciem do mózgu. To sprawia, że ​​tradycyjne, dożylne metody podawania większości środków medycznych, które mogą przemieszczać się w krwiobiegu, ale nie przekraczają bariery krew-mózg, są nieskuteczne.

Różnymi badanymi metodami leczenia próbuje się rozwiązać problem przemiany odpadów jak i objawów chorobowych w inny sposób. Do tej pory, terapia genowa i enzymatyczna terapia zastępcza stanowią najbardziej zaawansowane i obiecujące możliwości znalezienia leczenia dla pacjentów cierpiących na Sanfilippo.

Terapia genowa

Co to jest?

Terapia genowa jest metodą leczenia, która polega na wprowadzeniu materiału genetycznego do komórek i tym samym pomaga organizmowi w walce z chorobą lub bezpośrednio jej zapobiega. W przeciągu ostanich 20 lat przeprowadzono badania kliniczne z użyciem terapii genowej na  ponad 1000 pacjentach. Badanie te dotyczyły wielu chorób genetycznych, takich jak hemofilia, choroba Parkinsona, rak, a nawet HIV. Geny są dostarczone do komórki za pomocą nośników. Najpopularniejeszym typem nośnika stosowanym w terapii genowej są wirusy, które zostały zmodyfikowane tak, aby były bezpieczne dla organizmu pacjenta.

Chociaż technologia jest wciąż dość nowa i wiąże się z pewnym ryzykiem, jest już stosowana i odnosi pierwsze sukcesy. Terapia genowa została po raz pierwszy dopuszczona do użytku na rynku regulowanym w 2013 roku.

Więcej informacji na ten temat można znaleźć: Gene Therapy: Youtube Video – Gene Therapy nowe narzędzie do leczenia ludzkich chorób Genetherapynet WWW – www.genetherapynet.com

Jak działa terapia w przypadku Sanfilippo?

Dla Sanfilippo, terapia genowa ma na celu wprowadzenie zdrowej kopii wadliwego genu do organizmu pacjenta w celu umożliwienia wytwarzania prawidłowego enzymu w jego własnych komórkach. Nośnik zawierający gen jest wstrzykiwany jednorazowo i w ten sposób rozprzestrzenia się w komórkach pacjenta, które wówczas mogą rozpocząć produkcję brakującego (lub produkowanego w ilościach niewystarczających) enzymu. Aby sprostać wyzwaniu przekroczenia bariery krew-mózg, produkt jest wprowadzany bezpośrednio do mózgu lub płynu mózgowo-rdzeniowego lub też wykorzystuje się nośnik, który jest w stanie przejść przez barierę krew-mózg. Terapia genowa dla Sanfilippo jest obecnie na etapie prób klinicznych.

 

Terapia komórkami macierzystymi

Co to jest?

Celem terapii komórkowej jest wprowadzenie nowych komórek do tkanek, w celu ich regeneracji i przywrócenia ich funkcji biologicznych. Ten typ terapii stosuje komórki macierzyste i ich właściwości samoodnawiania (komórki macierzyste się reprodukują) i ich zdolności do różnicowania się w wyspecjalizowane komórki (na przykład komórki macierzyste szpiku kostnego dorosłych mogą wytwarzać wszystkie rodzaje krwinek). Komórki macierzyste mogą być pobrane od pacjenta (autoprzeszczep). Komórki te są korygowane przed ponowną implantacją (technika ta łączy w sobie zarówno terapię genową jak i terapię komórkową). Komórki macierzyste mogą być również pobrane od innej osoby, która nie jest chora (przeszczep), ale należy wziąć pod uwagę ewentualny problem kompatybilności dawcy z biorcą. Zdrowe komórki macierzyste, zwykle pobierane ze szpiku kostnego, przeszczepia się pacjentowi, w celu wytworzenia brakującego enzymu w organizmie. Procedura ta przekracza barierę krew-mózg, a zatem może być wykorzystywana w przypadku pacjentów z upośledzeniem umysłowym, które powstaje w przypadku niektórych chorób lizosomalnych. Zabieg ten stwarza jednak problemy, takie jak odrzucanie przeszczepu, oraz możliwość wystąpienia efektów ubocznych.

Aby dowiedzieć się więcej na temat terapii komórkami macierzystymi:

Youtube Video – Co to są komórki macierzyste?

Jak terapia działa w przypadku Sanfilippo?

Komórki macierzyste są pobierane ze szpiku kostnego, a następnie specjalnie dostosowywane tak by produkować w nadmiarze brakujący enzym oraz koncentrować się w komórkach które przemieszczają się do mózgu. Enzym ten jest następnie przejmowany przez dotknięte komórki mózgowe i rozpoczyna wyrównywanie nadmiaru siarczanu heparanu. Terapia komórkami macierzystymi dla Sanfilippo jest obecnie na etapie prób przedklinicznych.

Enzymatyczna terapia zastępcza (ETZ)

Co to jest?

ETZ jest leczeniem polegającym na zastępowaniu enzymu u pacjentów, u których ten konkretny enzym jest niewystarczający bądź też zupełnie nie występuje. Enzym zastępujący, określany jako „rekombinowany”, jest towrzony za pomocą narzędzi inżynierii genetycznej. Zazwyczaj enzym zastępczy jest podawany pacjentowi dożylnie w formie wlewu. Enzymatyczna terapia zastępcza nie wpływa na podstawową wadę genetyczną, ale zwiększa stężenie enzymu, który występuje u pacjenta w ilościach niewystarczających. ETZ wiąże się z z regularnymi i częstymi wlewami przez cały okres życia pacjenta (na przykład raz lub dwa razy w miesiącu).

ETZ okazała się być bardzo skuteczna w przypadku niektórych chorób. Bezpieczeństwo i skuteczność ETZ w przypadku chorób lizosomalnych, takich jak Gaucher Typ I, choroby Fabry’ego, MPS I (zespół hurler), MPS II MPS VI i choroby Pompego zostało wykazane w dobrze zaprojektowanych badaniach klinicznych, a zabiegi są obecnie dostępne na całym świecie.

ETZ jest bardzo kosztowną formą leczenia, głównie ze względu na złożoność procesu produkcyjnego.

Aby dowiedzieć się więcej na temat enzymatycznej terapii zastępczej odwiedź stronę: Genzyme WWW.

Jak działa terapia w przypadku Sanfilippo?

Ponieważ enzym nie jest w stanie przekroczyć bariery krew-mózg, ETZ polega na wstrzykiwaniu brakującego enzymu do płynu mózgowo-rdzeniowego pacjenta za pomocą specjalnego urządzenia. Enzymatyczna terapia zastępcza dla Sanfilippo jest obecnie na etapie testów klinicznych.

Terapia redukcji substratu (TRS)

Co to jest?

Celem TRS jest ograniczenie syntezy lub produkcji substratu, która nie ulega rozkładowi i z tego powodu akumuluje się w organiźmie. Za pomocą tej metody redukuje się syntezę konkretnej cząsteczki w celu stworzenia lepszej równowagi pomiędzy syntezą (poprzez kontrolowanie wytwarzania substratu) a degradacją (poprzez kontrolę tego, jaka ilość powinna być zdegradowana, a jaka przechowana). Mówiąc prościej, produkują mniej (lecz wystarczająco) dzięki czemu przechowują mniej.

Jak to działa w przypadku Sanfilippo?

Celem terapii redukcji substratu w przypadku Sanfilippo jest użycie leku, który przyczyni się do wytwarzania mniejszej ilości siarczanu heparanu (substratu), a tym samym zredukowanie jego akumulacji w komórkach. Kilka leków zostało formalnie przetestowanych i chociaż w przypadku miglustatu wyciągnięto wnioski, iż nie miały one pozytywnego wpływu na przebieg choroby, obecne badania są w toku dla genisteiny.

Genisteina jest organicznym związkiem chemicznym z grupy izoflawonów. Jest naturalną substancją którą można znaleźć w niektórych roślinach, a zwłaszcza w soi oraz produktach na bazie soi (znajduje się także w roślinach strączkowych, takich jak groch, ale w mniejszych ilościach). Genisteina jest produktem, który jest powszechnie dostępny jako suplement diety i wykorzystywany w wielu zabiegach leczniczych, od nowotworu po menopauzę, chociaż poziom jego skuteczność jest kwestionowany. Suplementy genisteina dostępne są w małym stężeniu, a ich skuteczność jest bardzo niska, gdyż tylko niewielka ilość genisteina jest w stanie przekroczyć barierę krew-mózg. Testy dla Sanfilippo wykonywano przy użyciu określonej wersji genisteina, która jest silnie skoncentrowana.

Terapia redukcji substratu dla Sanfilippo jest obecnie na etapie prób klinicznych.

Zabiegi paliatywne

Opieka paliatywna to wszelkie formy opieki medycznej lub leczenia, które koncentrują się na zmniejszaniu nasilenia objawów chorobowych. Celem jest zapobieganie i ulga w cierpieniu oraz poprawa jakości życia osób zmagających się z poważną, złożoną chorobą. Wsparcie to obejmuje takie aspekty jak opieka zastępcza, obserwacja objawów i ich łagodzenie oraz psychiczne wsparcie, które mogą się rozciągać na dłuższy okres czasu. Ocena potrzeb medycznych oraz plan opieki prowadzą do wsparcia dziecka jak i rodziny, dzięki czemu mogą cieszyć się lepszą jakością życia.

Wiele metod jest wykorzystywanych w łagodzeniu objawów Sanfilippo i obejmują terapie takie jak:

Logopedia
Terapia zajęciowa
Fizykoterapia
Terapia behawioralna
Dieta
Leki przeciwpadaczkowe
Terapie uszu, nosa i gardła
Leki stosowane w chorobach serca
Edukacja interwencyjna

Chociaż opieka paliatywna staje się bardzo ważna na późniejszym etapie choroby, istnieje wiele strategii, takich jak terapia mowy lub zajęciowa, które warto wprowadzić w przypadku zdiagnozowania choroby.

Źródło: https://www.sanfilippo.org.au/page/8/therapeutic-avenues

Sanfilippo Children's Foundation